Διαταραχή Συσσώρευσης Αγαθών ή Αποθησαυρισμός

Διαταραχή Συσσώρευσης Αγαθών ή Αποθησαυρισμός - Πέτρος Βαβουράκης M.Sc. – Συμβουλευτικός Ψυχολόγος ΨυχοθεραπευτήςΟι άνθρωποι που υποφέρουν από «αποθησαυρισμό» συσσωρεύουν υπερβολικά πολλά αγαθά και τα στοιβάζουν με χαοτικό τρόπο. Τα αγαθά αυτά μπορεί να έχουν ελάχιστη ή και καθόλου χρηματική αξία και η συσσώρευση τους έχει ως αποτέλεσμα να ζουν σε μια ακάθαρτη, μη διαχειρίσιμη κατοικία, στην οποία συνυπάρχουν πολλές εστίες μόλυνσης.

Όσοι υποφέρουν από αυτή τη διαταραχή συλλέγουν αντικείμενα που ένας τρίτος θα έβλεπε ως άχρηστα. Έχουν χαρακτηριστική δυσκολία να «αποχωριστούν» από πράγματα και αυτό τους οδηγεί σε αταξία-σύγχυση, την οποία μαθαίνουν να αποδέχονται και τη λαμβάνουν ως φυσιολογική.. Έτσι, χάνουν τη δυνατότητα να εκμεταλλευτούν την εργονομία του σπιτιού τους. Με τον καιρό, η ιδέα και μόνο της αποχώρησης από τα συλλεγμένα , τους κάνει να νιώθουν έντονη ανασφάλεια και φόβο.

Η Διαταραχή Συσσώρευσης Αγαθών  υπολογίζεται ότι προσβάλει το 2-4% του συνολικού πληθυσμού. Σχεδόν πάντα οι ασθενείς ζουν σε έντονη όσο και μόνιμη ψυχολογική δυσφορία, αντιμετωπίζοντας προβλήματα επικοινωνίας και προσαρμογής.

Για να κάνουμε  μια πρακτική αξιολόγηση χρειάζεται να λάβουμε υπ-όψιν τους παρακάτω δείκτες:

  • Έχει πρόβλημα για μεγάλο χρονικό διάστημα στο να πετάξει άχρηστα, κατά τους περισσότερους, αντικείμενα.
  • Η συσσώρευση των πραγμάτων επιδρά αρνητικά στην καθημερινότητα. Για παράδειγμα, το άτομο περιορίζεται στην χρησιμοποίηση δωματίου/ων ή μπαλκονιού/ων του σπιτιού του ή/και να έχει ιδιαίτερα δύσχρηστη κουζίνα/μπάνιο.
  • Η συσσώρευση να προκαλεί σημαντική δυσφορία ή/και αρνητισμό, στην ποιότητα ζωής και υγιεινής του ιδίου ή/και της οικογένειας (εάν έχει).

Οι πιθανές συνέπειες αυτής της διαταραχής είναι πολλές. Στην πορεία της, δημιουργεί διάφορα προβλήματα ακόμα και στις κοινωνικές σχέσεις. Σε άλλες πτυχές της διαταραχής,  συμβιβάζονται η χρηστικότητα η υγιεινή και η πυροπροστασία του σπιτιού και φυσικά προκύπτουν κίνδυνοι από το να σκοντάψει κάποιος. Πολλές φορές τελικά οδηγεί στην απομόνωση του ασθενούς ή/και της οικογένειας. Σα να μην έφταναν αυτά,  οι ασθενείς αποκτούν και άλλα προβλήματα όπως αναποφασιστικότητα, αναβλητικότητα, αποδιοργάνωση, και τελειομανία. Συνήθως επίσης, εθίζονται στο να αγοράζουν συνεχώς καινούργια αντικείμενα αντλώντας, τέτοια ευχαρίστηση όπως και ένας εθισμένος π.χ. στο αλκοόλ.

Πολλοί από όσους πάσχουν από τη διαταραχή βιώνουν ταυτόχρονα και άλλες διαταραχές όπως κατάθλιψη, κοινωνική, ή άλλη φοβία, αγχώδης διαταραχή, ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή, ή σχιζοφρένια. Μια παραλλαγή της πάθησης συναντάμε σε ανθρώπους που συγκεντρώνουν υπερβολικά μεγάλο αριθμό ζώων με σκοπό να τα προστατέψουν.

Ο αποθησαυρισμός είναι μια διαταραχή που δυστυχώς ποτέ δε φεύγει από μόνη της. Οι λόγοι που την προκαλούν μας είναι ακόμη, εν πολλοίς, άγνωστοι. Συνήθως είναι δύσκολη στη θεραπεία της διότι οι περισσότεροι που νοσούν από αυτή δεν την καταλαβαίνουν και αρνούνται πεισματικά τόσο την διαταραχή, όσο και την επίδραση της στην καθημερινότητα τους. Η θεραπεία ενός ασθενούς από τη διαταραχή συνήθως περιλαμβάνει και τη συμβολή ψυχιάτρου, φαρμακευτικής αγωγής. Ο θεραπευτής συχνά ζητάει να συζητήσει το συγκεκριμένο πρόβλημα και με άλλα μέλη της οικογένειας του ασθενούς.

Έρευνες έχουν δείξει ότι η διαταραχή πολλές φορές συνδέεται με αυτό-παραμέληση. Προσβάλλει συχνά ανθρώπους που ζουν μόνοι, ανύπαντροι ή χωρισμένοι, είχαν παιδική ζωή γεμάτη στερήσεις και κακή σχέση με τα μέλη της αρχικής οικογένειας τους. Η πιο συχνή τους άμυνα είναι «θα το χρειαστώ αυτό κάποια μέρα».